Verslag van Branko Popovic
Op donderdag 18 juni 2026 vond de AMFI Fashion & Design Graduation Show 2026 plaats in de Centrale Markthal in Amsterdam, waar 43 afstuderende studenten collecties presenteerden die een generatie weerspiegelden die zich intensief bezighoudt met vragen over identiteit, erbij horen, verzet en transformatie.
Elke afstudeershow biedt een momentopname van de volgende generatie; de editie van dit jaar leek verenigd door een gemeenschappelijk verlangen: het herwinnen van identiteit in een steeds verder gefragmenteerde wereld. Hoewel de collecties qua esthetiek uiteenliepen – van sculpturale maatwerkkleding en digitale streetwear tot op folklore geïnspireerd vakmanschap – kwamen de onderliggende verhalen steeds weer terug op thema’s als erfgoed, geestelijke gezondheid, gender, herinnering, geloof en zelfbeschikking. Kleding wordt gebruikt als een manier om persoonlijke geschiedenissen te verwerken, sociale structuren ter discussie te stellen en alternatieve toekomsten te verbeelden.
In de 43 collecties was de sterkste rode draad de bereidheid om persoonlijke ervaringen bloot te leggen als middel om bredere maatschappelijke vraagstukken aan de orde te stellen. Of het nu ging om migratie, religie, arbeid, queer-identiteit, herinneringen of geestelijke gezondheid: de ontwerpers lieten zien dat mode tegenwoordig net zozeer om ideeën draait als om kledingstukken.
Identiteit in beweging
Veel ontwerpers verkenden de complexiteit van culturele identiteit en het gevoel tussen twee werelden in te staan. Sabine Kanters’ Neither / Both was een reflectie op haar Nederlands-Indonesische achtergrond en de ervaring om zich tussen meerdere culturen te bewegen zonder volledig bij een van beide te horen, waarbij ze visuele vorm gaf aan diaspora en hybriditeit.
Op vergelijkbare wijze keerde Alina Manolescu terug naar haar Roemeense wortels door traditionele kleding uit Maramureș te vertalen naar hedendaagse streetwear, als een manier om weer aansluiting te vinden bij haar erfgoed. Voor Angelina Tarasava werd identiteit speculatieve geschiedenis. Bimbo from USSR stelde zich een alternatieve ontwikkeling van de post-Sovjetmode voor, waarbij brutalistische architectuur, Sovjet-symboliek en invloeden uit de omgeving werden vermengd tot een speelse maar kritische herinterpretatie van nostalgie en ideologie.
Mode als protest en herwaardering
Verschillende collecties gingen de confrontatie aan met systemen van macht en uitsluiting. Hellion van Storm Nijhuis viel op als een gedurfd modeprotest, waarbij religieuze veroordeling werd omgekeerd door het begrip ‘zondaar’ om te vormen tot een symbool van queer-empowerment. Door middel van religieuze iconografie en opvallende materiaalcontrasten daagde de collectie binaire opvattingen over zuiverheid en moraliteit uit.
Evenzo stelde Jesus Saves Bro van Angelina Wielkens oppervlakkige oordelen en labels ter discussie en pleitte het voor een genuanceerder begrip van geloof en identiteit in de hedendaagse cultuur. Domi van Gils richtte zich op een andere vorm van sociale controle met The Nightwalker, een collectie die voortkwam uit de ervaring van onveiligheid in de openbare ruimte. Door de nacht via mode terug te winnen, transformeerde ze kwetsbaarheid in zelfbeschikking.
Persoonlijke narratieven worden collectieve verhalen
Geestelijke gezondheid en emotionele veerkracht kwamen tijdens de show herhaaldelijk aan bod. Tyrese Rosel vertaalde de onzichtbare realiteit van depressie naar kledingstukken die herkenning en empathie moesten opwekken, waardoor innerlijke worstelingen fysiek zichtbaar werden gemaakt.
Nice Lin leverde met Doormat kritiek op de giftige bedrijfscultuur door middel van de metafoor van ‘over je heen gelopen worden’, waarmee ze de emotionele tol blootlegde die professioneel doorzettingsvermogen eist in een samenleving die geobsedeerd is door productiviteit. Ondertussen benaderde Šimon Mareš in Worst Designer Ever familietrauma’s met bijtende humor, waarbij hij de absurditeit van echtscheidingsprocedures en de verdeling van bezittingen gebruikte als inspiratie voor opzettelijk botsende kledingstukken die de onverenigbaarheid zelf belichaamden.
Herinnering, erfgoed en transformatie
Een fascinatie voor herinneringen en reconstructie vormde de rode draad tussen verschillende collecties. Kisó Kismarczi onderzocht hoe vervagende herinneringen het cultureel erfgoed hervormen, door traditioneel huishoudtextiel te combineren met geüpcyclede streetwear om gefragmenteerde geschiedenissen nieuw leven in te blazen.
Transformatie stond ook centraal in Chasing the Predator van Ugnė Kurutytė, een allegorisch verhaal over het najagen van onbereikbare idealen en het verstrikt raken in cycli van onrealistische verwachtingen. Het werk sloot aan bij hedendaagse discussies over sociale media en identiteitspresentatie. Op vergelijkbare wijze transformeerde Barbara Assiso in haar werk GRIMA onvrijwillig zintuiglijk ongemak in overdreven silhouetten en vervormde volumes, waarmee ze het publiek aanmoedigde om verontrustende ervaringen te omarmen in plaats van ze te vermijden.
Prestatie, persona en overdaad
Verschillende afgestudeerden omarmden theatraliteit als ontwerpstrategie. Veronica Passariello’s Scream of Consciousness behoorde tot de meest memorabele presentaties van de show en vierde overdreven identiteiten, geïnspireerd door Leigh Bowery en de surrealistische film. In plaats van de overdaad te temperen, versterkte de collectie deze juist, waarmee conventionele normen van schoonheid en aanvaardbaarheid ter discussie werden gesteld.
Zelfs de speelse breigoedcollectie van Ella-José Echtermeijer leverde kritiek op vastgeroeste ideeën over vrouwelijkheid door etiquette te herinterpreteren vanuit het perspectief van kinderlijke ongehoorzaamheid. Zo creëerde ze kledingstukken die op het eerste gezicht netjes leken, maar op subtiele wijze de maatschappelijke verwachtingen ondermijnden.
Material as Meaning
Vakmanschap stond gedurende de hele show centraal, maar materialen werden zelden uitsluitend om esthetische redenen gebruikt. Janis Krauja onderzocht de symbolische relatie tussen paard en ruiter, waarbij ze gebruikmaakte van sculpturale vormen en upcyclede materialen om verbinding, controle en wederzijdse afhankelijkheid te verkennen. Teun van Doorn reflecteerde op zijn zich ontwikkelende relatie met de mode zelf, waarbij hij een evenwicht vond tussen bewondering en kritiek in een collectie die geworteld is in vakmanschap en reflectie op de industrie. En Acge van Roos Deckers, met de nadruk op comfort, lingerie en kwetsbaarheid, suggereerde dat materiaalkeuzes de emotionele ervaring net zozeer kunnen bepalen als het visuele uiterlijk.
Absurditeit, ritueel en de uitdrukking van identiteit
Verschillende ontwerpers onderzochten hoe sociale structuren en overgeleverde tradities ons leven op subtiele maar krachtige wijze vormgeven. In I Season with Ants van Barbora Necpalová diende absurditeit zowel als inspiratiebron als kritiek; de collectie reflecteerde op een wereld waarin triviale zorgen naast echte crises bestaan en incompetentie in machtsposities de norm is geworden. Door individuen te vergelijken met mieren die zich een weg banen door systemen waar ze geen controle over hebben, legde de collectie de stille angst en hulpeloosheid vast die een groot deel van het hedendaagse leven kenmerken.
Traditie werd door een queer lens herinterpreteerd in de collectie van Gokste von Trockenfluss, die geworteld is in het Arapinten-ritueel van Xiropotamos. In plaats van het ritueel te behandelen als een statisch erfgoed, onderzocht de ontwerper het als een levende en evoluerende praktijk, waarbij hij aandacht besteedde aan vernieuwing, overerving en de spanning van het bestaan als queer lichaam binnen patriarchale culturele structuren. Het resultaat was een doordachte dialoog tussen behoud en transformatie, die liet zien hoe mode ceremoniële kleding voor nieuwe generaties kan herinterpreteren.
Digitale storingen en zelfbedachte legendes
Technologie en prestaties kwamen ook naar voren als terugkerende thema’s. Mikky Eliza Oskamy vertaalde met haar collectie Corrupted File de beeldtaal van digitale glitches naar tastbare streetwear, waarbij ze inspiratie putte uit de gamecultuur en digitale mode. Onvolkomenheden, fouten en systeemstoringen werden ontwerpkenmerken in plaats van gebreken, wat suggereert dat verstoring op zichzelf nieuwe vormen van schoonheid en identiteit kan voortbrengen.
Ida Stachura zocht ondertussen inspiratie in de geschiedenis met een collectie gewijd aan de legendarische Poolse stommefilmster Pola Negri. Gefascineerd door Negri’s vermogen om haar eigen publieke imago op te bouwen door middel van schandalen en spektakel, vierde Stachura zelfcreatie als een daad van empowerment. Haar werk diende zowel als eerbetoon aan een filmicoon als als aanmoediging om actief het eigen verhaal vorm te geven in plaats van te wachten op erkenning van anderen.
Fotografie: Branko Popovic
